Η αυξημένη νυχτερινή αρτηριακή πίεση, όπως μετρήθηκε με συσκευή καρπού που προκαλεί λιγότερη διαταραχή του ύπνου, συσχετίστηκε ανεξάρτητα με μεγαλύτερο δείκτη μάζας της αριστερής κοιλίας και αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης υπερτροφίας της αριστερής κοιλίας.

Οι ερευνητές πραγματοποίησαν μια υπομελέτη της πολυκεντρικής προοπτικής μελέτης WISDOM-Night, με στόχο να διερευνήσουν εάν η νυχτερινή αρτηριακή πίεση στο σπίτι, μετρημένη από τον καρπό, σχετίζεται με την πιθανότητα εμφάνισης υπερτροφίας της αριστερής κοιλίας. Συμπεριλήφθηκαν 1.218 ασθενείς με θεραπευόμενη ή μη θεραπευόμενη υπέρταση (αρτηριακή πίεση ιατρείου ≥ 130/80 mmHg) ή καρδιακή ανεπάρκεια. Με μέση ηλικία 67,2 έτη και οι 656 ήταν άνδρες. Οι συμμετέχοντες χρησιμοποίησαν για 7 ημέρες μια οικιακή συσκευή μέτρησης αρτηριακής πίεσης καρπού με ταλαντωσιμετρική μέθοδο (Omron Healthcare). Κατέγραφαν δύο μετρήσεις σε καθιστή θέση κάθε πρωί και πριν από τον ύπνο. Η συσκευή κατέγραφε αυτόματα την αρτηριακή πίεση στις 2, 3 και 4 π.μ., καθώς και 4 ώρες μετά την κατάκλιση. Η αρτηριακή πίεση στον βραχίονα μετριόταν δύο φορές σε κάθε επίσκεψη στο ιατρείο. Κατά την έναρξη της μελέτης, όλοι οι ασθενείς υποβλήθηκαν σε υπερηχοκαρδιογράφημα για την αξιολόγηση του δείκτη μάζας της αριστερής κοιλίας και τον καθορισμό της υπερτροφίας της αριστερής κοιλίας με βάση ειδικά όρια ανά φύλο.

Η μέση νυχτερινή συστολική αρτηριακή πίεση ήταν 110,5 mmHg και το 29,6% των ασθενών παρουσίαζε νυχτερινή υπέρταση (νυχτερινή ΑΠ ≥ 120/70 mmHg). Συνολικά, το 15,6% των ασθενών είχε υπερτροφία της αριστερής κοιλίας. Η συχνότητα ήταν υψηλότερη στις γυναίκες σε σύγκριση με τους άνδρες (20,6% έναντι 11,3%). Κάθε αύξηση κατά 10 mmHg της νυχτερινής συστολικής αρτηριακής πίεσης συσχετίστηκε με αύξηση κατά 36% της πιθανότητας υπερτροφίας της αριστερής κοιλίας συνολικά, και μάλιστα κατά 54% αυξημένη πιθανότητα στους άνδρες και κατά 27% αυξημένη πιθανότητα στις γυναίκες.

Οι συσχετίσεις παρέμειναν στατιστικά σημαντικές μετά από προσαρμογή για κλινικούς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων της αρτηριακής πίεσης στο ιατρείο και της πρωινής κατ’ οίκον μέτρησης. Η μη ελεγχόμενη αρτηριακή πίεση στο σπίτι συσχετίστηκε με αυξημένο κίνδυνο υπερτροφίας της αριστερής κοιλίας σε ασθενείς που λάμβαναν τρία ή περισσότερα αντιυπερτασικά φάρμακα, ενώ η αρτηριακή πίεση που μετριόταν στο ιατρείο δεν έδειξε σημαντική συσχέτιση με τον κίνδυνο αυτό.

Συμπερασματικά, η ενσωμάτωση του ελέγχου της νυχτερινής αρτηριακής πίεσης στο σπίτι, μέσω εύχρηστων συσκευών οικιακής χρήσης, στην καθημερινή κλινική πρακτική μπορεί να αποτελέσει μια νέα κατεύθυνση για τη βελτιστοποίηση της αντιμετώπισης της υπέρτασης.

Ο Κώστας Τσιούφης είναι καθηγητής Καρδιολογίας ΕΚΠΑ – Α’ Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική στο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Αθηνών